Anılar ve Tanıklıklarla Köy Enstitülerinin Kısa Tarihi

Eğitim,  “Ülke  çocuklarının  birlikte  ve  eşit  olarak  almak zorunda  oldukları  bilim  ve  kültürdür.”  Mustafa  Kemal Atatürk, 1 Mart 1923 gibi çok erken bir tarihte, “eğitimden beklentilerini”  işte  böyle  tarif  etmiştir.  Bundan  bir  yıl sonra da şunları söyler: “Korkuya dayalı ahlâk, bir erdem olmadıktan başka güvenilir de değildir.” Genç  Türkiye  Cumhuriyeti’nin  kurucu  kadroları, yüzyılların  biriktirdiği  toplumsal  eşitsizliklerle,  geri kalmışlıkla ve  bağnazlıkla mücadeleye giriştiklerinde, ellerindeki en güçlü silahın akılcı ve bilimsel düşünce olduğunu  düşünüyorlardı.  Bunun  içindir  ki  henüz Kurtuluş savaşı sürerken, yurt dışına genç eğitimciler gönderdiler;  dogmalardan  arınmış,  çağdaş,  bilimsel, yaşamı  karşılayan  bir  eğitim  modeli  kurabilmek  için gecelerini  gündüzlerine  kattılar.  İşte  Köy  Enstitüleri, uzun yıllar süren arayışların, devrimlere olan bağlılığın ve  bitmek  tükenmek  bilmez  mücadele  azminin  bir sonucudur.  Bilinçli,  üretken,  aydın  ve  uygar  insanlar yetiştirme  amacı,  enstitüleri  özgün  ve  diğer örneklerden  farklı  kılan  en  belirgin  özelliğiydi.  Köy Enstitülerinin  vizyonu  toplumu  kendi  içinden canlandırmak,  misyonu  üretimin  nicelik  ve  niteliğini artırmaktı.  Bu  hedeften  şaşmadan  çalışmalar  on  yıl daha sürdürülseydi bir adım ötesi “Çağdaş bir Türkiye” idi. Küçükkayıkcı,  dünyada  daha  önce  uygulanmamış,  bir yerlerden örnek alınmamış  özgün  eğitim  modeli olan Köy  Enstitüleri’ni,  Türk  Eğitim  Devrimcilerinin yaşamöyküleri  eşliğinde,  anılara,  belgelere  ve tanıklıklara dayanarak akıcı ve sürükleyici bir üslupla anlatıyor.